Theo Thiadens  |
 |
Theo Thiadens is lector ICT governance aan Fontys
hogeschool te Eindhoven. De activiteiten van dit
lectoraat zijn onderzoek doen en het zorgen voor
een opleiding IT governance. Deze opleiding wordt
samen met de Open Universiteit vormgegeven. Zij
leidt op termijn tot een master ICT Governance. Tot 2001 werkte Theo Thiadens in verschillende
functies bij de Koninklijke Marine, IBM, Foxboro, het Ministerie
van Binnenlandse zaken, het Kadaster, de IB-groep
en de Politie. |
23 juni 2010 - bITa in 3D
Het zorgen dat de sturing van de organisatie, haar inrichting en het gebruik van IT zo op elkaar zijn afgestemd dat de ICT-inzet de organisatiedoelen optimaal ondersteunt, wordt business-IT-alignment genoemd. Het streven naar business-IT-alignment bestaat al jaren, maar wat dat alignment inhoudt, verschilt steeds. Alignment beweegt. De wereld verandert en alignment verandert mee. Bij de opkomst van de IT was alignment de zorg voor kostenreductie. De organisatie moest leren omgaan met de technologie en gebruikte ICT om handmatig werk weg te automatiseren.
Midden jaren zeventig veranderde dat. IT werd duur en het topmanagement ging zich met de ICT bemoeien. Alignment betekent nu: sporen met de doelen van het bedrijf. Daardoor komt er stroming op, die IT wil inzetten om een bedrijf competitiever te maken. Met de komst van het internet ontstaan daarna, vanaf 1995, mogelijkheden om met ICT op een andere manier zaken te doen. Het is dan duidelijk dat IT door de top van een organisatie moet worden aangestuurd. Dit leidt ertoe dat tegenwoordig van organisaties wordt verwacht dat ze adaptief zijn en kunnen innoveren. Ze moeten zich aanpassen aan veranderende omstandigheden.
Vier invalshoeken
Modellen als die van Earl, Luftman en Henderson en het negenvlak helpen ons om alignment bespreekbaar te maken in de eigen organisatie. Deze modellen kennen globaal gezien vier invalshoeken. Dat zijn er twee op strategisch niveau, te weten de doelen van de organisatie en de mogelijkheden van ICT, en twee op operationeel niveau, te weten de feitelijke organisatie en haar dagelijkse IT-ondersteuning. Het model van Luftman laat zien waaraan een organisatie moet denken als deze zijn alignment wil verbeteren. Luftman onderkent zes aandachtspunten, te weten: het begrip voor ICT, de ICT-architectuur, het besef van de waarde van ICT, het partner willen zijn van elkaar, de sturing van ICT en het omgaan met skills in een organisatie.
Deze modellen hebben alle hun merites, maar het is niet voor niets dat Ghosh c.s. in het door mij geliefde MIS Quarterly Executive stellen dat alignment een strategische dimensie, een structurele dimensie en een relationele dimensie heeft. De strategische dimensie behelst de ‘fit’ tussen de prioriteiten en activiteiten van de IT-afdeling en die van de organisatie, de structurele dimensie behelst de formele inrichting en de relationele dimensie behelst de informele gebruiken en werkrelaties. Bovenstaande modellen mogen de strategische en de structurele dimensie dan scherp weten te vangen, maar ik vraag me af hoe ze met de relationele dimensie omgaan. Ook daar zouden die modellen aandacht aan moeten schenken.
Sociaal kapitaal
De ICT-machinekamer komt steeds verder van ons af te staan. Shared service centres, outsourcing enzovoort zijn aan de orde van de dag. Een afnemer ziet gaps in zijn dienstverlening ontstaan. Een leverancier ziet niet goed welke invloed zijn dienstverlening heeft; weet onvoldoende over de infrastructuur waarvoor hij een applicatie levert; en hij loopt, als klant, steeds stuk op het gebrek aan een gemeenschappelijke taal. Bij wie kan hij terecht om dit allemaal op te lossen? De relationele dimensie vertoont duidelijke mankementen. Men kent elkaar niet goed genoeg en weet niet de juiste man te bellen wanneer dat nodig is. Er is niet geïnvesteerd in sociaal kapitaal.
Laat ik dit eens met een voorbeeld illustreren. In mijn tijd bij de IB-Groep kenden mijn mensen en ik onze leveranciers. We vonden het niet vreemd om met hen te gaan eten in de Groningse restaurants. Nigel Jones, nephew van Tom, hielp de IB-Groep zo om als eerste onze telefoons met onze computers te verbinden. Lucent zette een half jaar lang een medewerker in de buurt van de IB-Groep. Vrienden kon je immers niet laten zitten! Mijn conclusie: wat alignment inhoudt, verschilt steeds; maar er is nooit alignment zonder relationele dimensie.
Bronnen
Fonstad, N., Building enterprise alignment, a case study in MIS Quarterly Executive, maart 2009
Gartner, M., Business IT/IS alignment, in Grant, K. (red.), Strategic information systems management, Cengage learning, Andover, 2010
Ghosh, B., c.s., Relational alignment in offshore IS outsourcing in MIS Quarterly Executive, maart 2009
02-02-2012 - SPS ontwikkelt en beheert IT-architectuur voor JSOJSO, expertisecentrum voor jeugd, samenleving en ontwikkeling, heeft voor de ontwikkeling en implementatie van een nieuwe IT-architectuur en het uitbesteden van het beheer gekozen voor SPS, specialist in beheer en continuïteit van IT-omgevingen.
Lees meer